Weg van Qigong

Qigong (Chi-Kung) is een term die we vaak tegenkomen. De meeste personen die we tot nu toe interviewden beoefenen of geven zelf les in één of andere vorm van deze bewegingsleer.  Het is onvermijdelijk dat je in de studie van Chinese geneeskunde dit onderwerp zult tegenkomen.  Dit artikel probeert de lezer op weg te helpen in zijn verkenning van de wereld van Qigong.

Algemeen genomen worden er drie verschillende categorieën van Qigong benoemd1:   Qigong voor Medische, Martiale of Spirituele doeleinden.  Waarbij elk van deze vormen van Qigong zijn eigen doelstellingen kent.  Binnen de gezondheidsleer of Medische Qigong spreekt men met name over het openen van de kanalen (meridianen) om de doorstroom van qi te bevorderen2.  L. Kohn wijst erop dat alle fysieke praktijken gericht zijn op het richten (controleren of sterker maken) en het harmoniseren (openen) van qi.  Ook Dr. Jwing-Ming4 spreekt over het aanvullen van de reservoirs met qi.3  Maar het is ook een manier om lichaam, geest en de wereld om ons heen te leren kennen.5 Dit komt mede door het sterk meditatieve karakter van de training.

Qigong heeft betrekking op lichaam en geest waarbij de essentiële aspecten zijn: lichaamsbeweging, ademhaling en geestelijke activiteit.6  Over het aspect lichaamsbeweging valt nog te discussiëren gezien Qigong in wezen gaat over qi circulatie en er ook statische methodes van beoefening bestaan zoals bij zittende, liggende of staande meditatie gebeurt.  Een voorbeeld hiervan is Zhan Zhuang beoefening7 of bij Jinggong waarbij we de qi geleiden met de concentratie (Yi – intentie).8  Hoewel hier het lichaam uiterlijk in rust is, is er sprake van interne beweging.9   F. Yuliang spreekt over Qigong wanneer lichaamsbeweging en het bewust bewegen van de adem en geest tot één geheel gemaakt wordt.10

In de meeste vormen van Qigong speelt de ademhaling dan ook een belangrijke rol.  Qi wordt (terecht of onterecht)* vaak vertaald als ‘adem’.  SA Olson vertaalt Qigong zelfs als ‘Vaardig ademhalen’.11  K. Schipper12 omschrijft deze oefeningen als het op orde stellen van de interne wereld d.m.v. het controleren van het ademritme en de circulatie van de lichaamsvloeistoffen d.m.v. activatie van de energie cyclus.  Het doorlopen van verschillende stadia binnen de ontwikkeling van je Qigong-vaardigheden kan daarbij gepaard gaan met verschillende vormen van ademhaling.13

De samenhang van deze concepten vind je terug in het steeds opnieuw vermelden van Jing – Qi – Shen.  De theorie van Sanbao of ook wel de ‘drie schatten’ genoemd.  Een aspect die in de meeste Qigong literatuur behandelt wordt.  Wang Mu14 stelt dat als deze drie aspecten vol en overvloedig zijn, het lichaam sterk is.  Zijn ze verminderd of uitgeput dan ontwikkelt zich ziekte.  Hierbij kun je Jing – Qi – Shen relateren aan de aspecten van Qigong beoefening: lichaam – beweging of adem – geest of concentratie.*

Qigong is meer dan alleen een vorm van zelfhulp waarbij men via de combinatie van bewegen, ademhaling en concentratie aan zijn of haar gezondheid kan werken, ook binnen de geneeskunde heeft Qigong een plek verworven.  KM Sancier15 wijst erop dat Qigong significante veranderingen kan teweegbrengen bij het balanceren van het kanaal (meridiaan) en het bijhorende orgaansysteem.  Wel dient de gekozen Qigong oefening afgestemd te worden op de conditie van de patient.  Er is een berg aan onderzoek beschikbaar over het effect van Qigong op de gezondheid.  Onderwerpen die vaak aan bod komen zijn bv. kanker, bot-densiteit, astma, hartfalen maar ook onderzoeken naar effecten binnen de psychologie komen aan bod, zoals stress-reductie, post-traumatisch stress syndroom of schizofrenie.  Opvallend bij de meeste onderzoeken is dat er steeds een dagelijkse trainingsfrequentie wordt aanbevolen net zoals in ons interview met P. Smit.  Binnen de Qigong therapie wordt ook weer onderscheid gemaakt tussen de Zelfhulp Qigong waarbij patiënten zelf bewegen en werken met hun eigen qi en de uitgaande qi-therapie (waiqi) waarbij patiënten behandelt worden met de qi van een goed getrainde arts.  Hierbij wordt vaak de qi van de patiënt van buitenaf gereguleerd om deze terug in balans te brengen of wordt deze aangevuld met qi overgedragen door de arts zelf.16  Hierbij dient men rekening te houden met het feit dat een dergelijk arts uitermate goed getraind en gekwalificeerd dient te zijn wil de behandeling succesvol zijn.  Het spreekt voor zich dat deze vereiste ervoor zorgt dat er slechts een handvol echt bekwame artsen zijn die zich van dergelijke techniek kunnen bedienen.

Uit deze korte inleiding kunnen we afleiden dat Qigong een welbekend fenomeen is binnen de Chinese geneeskunde met een goed gefundeerde achterliggende theorie.  Bewegen is één van de hoekstenen van de Chinese gezondheidsleer en inzicht in Qigong is dan ook een onmisbare troef op het pallet van vaardigheden waarvan de Chinees geneeskundige arts zich bedient.   Maar ook voor hen die verder willen gaan dan lichamelijke gezondheid heeft Qigong een hoop te bieden.

*Algemeen genomen, wordt het beter geacht woorden als Jing – Qi – Shen onvertaald te laten gezien elke taal een culturele uitdrukkingsvorm is en men zich dus beter kan verdiepen in de achterliggende cultuur van deze woorden om tot een beter begrip te komen van wat zij inhouden. 

TV.

1. LK Chuen 1991- p.20 / Y. Jwing-Ming 2000 – p.8   2. LK Chuen 1991 – p.20 / Y. Jwing-Ming 2000 – p.10   3. L. Kohn 1993 – p.133   4. Y. Jwing-Ming 2000 – p.10   5. R. Goris 1996 – p.13 / J. Guorui 1995 – p.16   6. J. Guorui 1995 – p.17   7. LK Chuen 1991 / Interview C. Scheuten (A) / Interview P. Smit (B)   8. F. Yuliang 1998 – p.61   9. L. Kohn 1989 – p.345   10. F. Yuliang 1998 – p.42   11. SA Olson 2002 – p.6   12. K. Schipper 1993 – p.134    13. L. Kohn 1989 – p. 339   14. W. Mu 2011 – p.15   15. KM Sancier 1996 (C)   16. B. Yongsheng 1992

Bibliografie

– Bi Yongsheng, 1992.  Chinese Qigong Outgoing – qi Therapy; Shandong Science and Technology Press Jinan China; ISBN 7-5331-1041-2
– Fei Yuliang, 1998. Qigong, Chinese gezondheidsoefeningen; Uitgeverij Elmaer BV Rijswijk; ISBN 9038907648
– Jiao Guorui 1995. Qigong-Yangsheng werkboek; Uitgeverij Altamira Heemstede; ISBN 90-6963-340-X
Kristofer Schipper, 1993. The Taoist Body; University of California Press – London; ISBN 0-520-08224-9
– Lam Kam Chuen, 1991. The way of energy – Mastering the Chinese Art of Internal Strength with Chi Kung Exercise; Published by Simon & Schuster Inc.; ISBN 0-671-73645-0
Livia Kohn, 1989.  Taoist Meditation and Longevity Techniques; Center for Chinese Studies, University of Michigan; ISBN 0-89264-084-7
– Livia Kohn, 1993. The Taoist Experience – An anthology; State University of New York Press; ISBN 07914-1579-1
– Rene Goris, 1996. Qigong Basisboek – Chinese gezondheidsoefeningen voor lichaam en geest;Uitgeverij J.H. Gottmer/ H.J.W. Becht BV; ISBN 90-230-0905-3
Stuart Alve Olson, 2002. Qigong teachings of a taoist immortal: the eight essential exercises;HealingArts Press Rochester, Vermont; ISBN 978-089281945-4
– Wang Mu, 2011.  Foundations of Internal Alchemy – The Taoist Practice of Neidan; Golden Elixir Press CA; ISBN 978-0984308255
– Dr. Yang Jwing-Ming, 2000. Qigong – the secret of youth; YMAA Publication Center, Boston Mass. USA; ISBN 1-886969-84-1

  1. Interview Cosima Scheuten. Nieuwsbrief nr. 2 – 3e KW 2016; Stichting Chinese Yang sheng & TCM.
  2. Interview Peter Smit. Nieuwsbrief nr.4 – 1e KW 2017; Stichting Chinese Yang sheng & TCM.
  3. KM Sancier, 1996. Medical Applications of Qigong; Alternative Therapies – January 1996 Vol.2 NO.1

MEER over Body & Mind Practices

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *